KEB Turów. Czesi chcą złamania tajemnicy handlowej?

Co jakiś czas w mediach wraca sprawa przestrzegania umowy o współpracy w zakresie przeciwdziałania skutkom działalności górniczej. Podpisana została 3 lutego 2022 przez rządy Czech i Polski 3 lutego 2022 roku. Generalnie wszystko idzie ku dobremu, gdyż regularne pomiary związane z podziemną ścianą w kopalni węgla brunatnego „Turów” wykazują, że poziom wód podziemnych wzrasta.

Kilka dni temu poinformował w komunikacie czeski resort środowiska. Pomiary prowadzone po polskiej stronie weryfikują eksperci z drugiej strony granicy. Czeski resort środowiska w oświadczeniu stwierdził, że główny cel podpisanej umowy, czyli długoterminowa ochrona interesów mieszkańców regionu jest realizowany. Przypomnijmy, że ubytek wód gruntowych był głównym argumentem czeskich protestów przeciwko funkcjonowaniu kopalni odkrywkowej położonej w bezpośrednim sąsiedztwie granicy. Skarżono się także na zanieczyszczenie powietrza i hałas. W podpisanej przed trzema laty umowie przewidziano m.in. wybudowanie na terenie kopalni specjalnej podziemnej grodzi, która powstrzyma niski poziom wód gruntowych widoczny w studniach i ujęciach wody w gminach i osadach sąsiadujących z wyrobiskiem kopalni. Budowa została ukończona i trwają ostatnie testy pozwalające na ocenę funkcjonalności bariery. Według czeskiego resortu środowiska, także inne przewidziane przez umowę z 2022 r. ustalenia są realizowane. Obniżono zanieczyszczenie powietrza oraz hałas. Funkcjonuje powołany wówczas specjalny regionalny Fundusz Małych Projektów realizujący plany związane z ochroną środowiska.
Czeska strona, pozytywnie oceniając umowę i wynikającą z niej poprawę sytuacji wokół kopalni zabiega jednak, aby wszelkie dane dotyczące wyników wszystkich pomiarów były dostępne publicznie. Problem w tym, że dla polskich partnerów większość z nich objęta jest tajemnicą handlową. Ten temat nieustannie powraca zarówno rozmowach na szczeblu regionalnym, jak i międzyrządowym. W tej sprawie złożono skargę administracyjną. Teraz oczekuje się, że sąd administracyjny ostatecznie rozstrzygnie, czy większą wagę w tej kwestii ma czeskie prawo, czy umowa międzynarodowa.
J.G.